Skip to content
NEDERLAND · TESTAMENT EN ERFENIS

De executeur, in de woorden van de wet

Een executeur voert het testament uit en handelt de erfenis af. Hij of zij wordt in het testament benoemd, en niemand is verplicht die benoeming te aanvaarden. Deze pagina zet naast elkaar wat het Burgerlijk Wetboek, de notarissen en de Belastingdienst erover schrijven.

Officiële pagina’s gelezen op 13 november 2026

Geschreven en nagekeken door Valoren, een Britse uitgever. Dit is algemene informatie over Nederland, geen juridisch advies over uw eigen situatie.

§1

Wat een executeur is

De executeur is de persoon die in het testament is benoemd om de erfenis af te handelen. Wat dat inhoudt, staat in de wet en in het testament zelf.

  1. De taak

    Wat een executeur doet

    De executeur voert het testament uit. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Een executeur zorgt voor de uitvoering van het testament en de afhandeling van de erfenis.

    De wet omschrijft de taak zo. In het Burgerlijk Wetboek staat: Onverminderd de testamentaire lasten die de erflater aan de executeur mocht hebben opgelegd, heeft deze, voor zover de erflater niet anders heeft beschikt, tot taak de goederen der nalatenschap te beheren en de schulden der nalatenschap te voldoen, die tijdens zijn beheer uit die goederen behoren te worden voldaan.

    In gewone woorden: de executeur beheert wat de overledene naliet en betaalt daaruit de schulden van de nalatenschap, voor zover het testament niets anders bepaalt.

    notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
    wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026
  2. De benoeming

    De naam staat in het testament

    De executeur wordt gekozen door wie het testament maakt. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Een executeur wordt benoemd in het testament.

    Het hoeft geen jurist te zijn. Iedereen kan executeur zijn: een familielid, een goede vriend, een notaris of andere professionele partij.

    Valoren is een uitgever. Valoren maakt geen testament en wijst geen executeur aan.

    • Nagegaan of het testament een executeur noemt
    notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
  3. Aanvaarden

    Niemand is verplicht het te doen

    Wie in een testament als executeur is benoemd, mag nee zeggen. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Niemand is verplicht om de rol van executeur te aanvaarden.

    Executeur wordt iemand door de benoeming te aanvaarden. In het Burgerlijk Wetboek staat: Men wordt executeur door aanvaarding van zijn benoeming na het overlijden van de erflater.

    • Besloten of u de benoeming aanvaardt
    notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
    wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026
  4. Een tweede naam

    De opvolgend executeur

    Een testament kan ook een opvolgend executeur benoemen, voor het geval de eerst benoemde executeur de taak niet wil doen. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft daarover, aan wie een testament maakt: Je kunt in je testament ook een opvolgend executeur benoemen. Dan voorkom je dat er geen executeur is als de eerst benoemde executeur dat niet wil doen.

    • Nagegaan of het testament een opvolgend executeur noemt
    notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
§2

De taken, één voor één

De notarissen noemen deze taken als voorbeelden. De wet noemt onder meer het beheer, de schulden en de inlichtingen.

In kaart brengen

Nagaan welke bezittingen en welke schulden er zijn.

notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026

Schulden betalen

De schulden van de nalatenschap betalen, uit wat de executeur beheert.

wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026

Legaten afgeven

De legaten uit het testament afgeven.

notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026

De erfbelasting

De aangifte erfbelasting indienen en de erfbelasting betalen.

Verkopen als het nodig is

Is er te weinig geld voor de schulden, dan mag de executeur spullen uit de nalatenschap verkopen.

notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026

De erfgenamen inlichten

Vraagt een erfgenaam om inlichtingen over de taak, dan moet de executeur die geven.

wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026
notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
§3

De gewone executeur en de executeur-afwikkelings­bewind­voerder

De beroepsorganisatie van de notarissen onderscheidt 2 soorten executeurs. De executeur-afwikkelingsbewindvoerder mag vaak meer zonder de erfgenamen.

De gewone executeur
  • Beheert de erfenis
  • Betaalt de schulden
De erfgenamen doen de verdeling zelf.
De afwikkelingsbewindvoerder
  • Mag ook de verdeling doen
Dit moet in het testament staan.

De gewone executeur

Deze executeur maakt de nalatenschap klaar voor de verdeling. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft, aan wie een testament maakt: Een “gewone” executeur maakt jouw nalatenschap als het ware klaar voor de verdeling onder de erfgenamen.

Verkopen mag als het voor de schulden nodig is. In het Burgerlijk Wetboek staat: De executeur is bevoegd door hem beheerde goederen te gelde te maken, voor zover dit nodig is voor de tot zijn taak behorende voldoening van schulden der nalatenschap en de nakoming der hem opgelegde lasten.

notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026

De executeur-afwikkelings­bewind­voerder

Deze executeur mag vaak meer. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Zo mag de executeur-afwikkelingsbewindvoerder vaak ook de daadwerkelijke verdeling van de erfenis uitvoeren en spullen uit de nalatenschap en het huis verkopen zonder toestemming of medewerking van de erfgenamen.

Let op het woord vaak: de notarissen noemen het geen vaste regel.

Over het geval dat zo’n executeur is benoemd, schrijven de notarissen: Dan neemt de executeur-afwikkelingsbewindvoerder alle beslissingen, niet de erfgenamen.

notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
§4

De vergoeding van de executeur

De wet noemt een loon, en maakt daarbij zelf een voorbehoud: het testament kan het anders regelen.

  1. De wet

    Het loon volgens de wet: een ten honderd

    In het Burgerlijk Wetboek staat: Tenzij bij uiterste wil anders is geregeld, komt de executeur, of als er meer dan een executeur is, hun tezamen, een ten honderd van de waarde van het vermogen van de erflater op diens sterfdag toe.

    Regelt het testament niets anders, dan heeft de executeur dus recht op een ten honderd van de waarde van het vermogen van de overledene op de sterfdag. Zijn er meer executeurs, dan is dat het loon voor hen samen.

    wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026
  2. Het testament

    Het testament gaat voor

    Staat er in het testament een eigen regeling voor het loon, dan geldt die. Zo staat het in de wet zelf: de zin over het loon begint met de woorden ‘Tenzij bij uiterste wil anders is geregeld’.

    Over de praktijk schrijft de beroepsorganisatie van de notarissen: Vaak krijgt de executeur een vergoeding voor zijn werkzaamheden. En aan wie een testament maakt: De hoogte van de vergoeding kun jij bepalen in je testament.

    • Nagelezen wat het testament over de vergoeding zegt
    wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026
    notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
§5

De verklaring van executele

ABN AMRO en de Belastingdienst noemen naast de verklaring van erfrecht ook een verklaring van executele.

Met wie de bank het afhandelt

Volgens ABN AMRO staat erin met wie de bank de nalatenschap mag afhandelen.

abnamro.nl, Documenten na overlijdengelezen op 13 november 2026

In plaats van de akte

Wie zo’n verklaring al heeft, hoeft ABN AMRO geen overlijdensakte te geven.

abnamro.nl, Documenten na overlijdengelezen op 13 november 2026

Bij de Belastingdienst

Is er een testament, dan hoort bij de aanvraag van een nabestaandenmachtiging een verklaring van erfrecht of van executele.

Niet van Valoren

Valoren maakt geen verklaring van executele op en noemt geen namen van notarissen.

§6

Wat de erfgenamen doen, met en zonder executeur

Met een executeur wachten de erfgenamen tot de taak af is. Zonder executeur handelen zij de erfenis samen af.

  1. Met een executeur

    Wachten, en vragen wat er gebeurt

    De erfgenamen wachten tot de executeur klaar is. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Is er wel een executeur benoemd? Dan moeten de erfgenamen wachten tot de executeur klaar is met zijn taak.

    Zij mogen wel vragen wat er gebeurt. De executeur moet de erfgenamen op de hoogte houden van wat hij doet als zij daarom vragen.

    Ook de wet zegt dit. In het Burgerlijk Wetboek staat: De executeur moet aan een erfgenaam alle door deze gewenste inlichtingen omtrent de uitoefening van zijn taak geven.

    notaris.nl, Executeur benoemengelezen op 13 november 2026
    wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m heden · gelezen op 13 november 2026
  2. Zonder executeur

    De erfgenamen doen het samen

    Noemt het testament geen executeur, of is er geen testament, dan ligt het bij de erfgenamen. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Is er geen executeur benoemd? Dan moeten de erfgenamen de erfenis met elkaar afhandelen.

    Voor de aangifte erfbelasting noemt de Belastingdienst dan 3 opties. De eerste: De erfgenamen kiezen samen wie aangifte doet voor alle erfgenamen. Dit is het handigst. De andere staan op de pagina over de erfbelasting.

    • Met de andere erfgenamen afgesproken wie wat doet
  3. De Belastingdienst

    De executeur en de aangifte erfbelasting

    De aangiftebrief gaat naar de executeur. De Belastingdienst schrijft: Blijkt uit het testament of een verklaring van erfrecht dat er een executeur is aangewezen? Dan sturen wij de aangiftebrief naar de executeur. Is er geen executeur? Dan sturen wij de aangiftebrief naar de erfgenamen.

    De executeur doet dan ook de aangifte. Is er een executeur aangewezen in het testament? Dan doet de executeur aangifte erfbelasting voor alle erfgenamen.

    Ook een executeur kan de nabestaandenmachtiging aanvragen. Alleen degene die optreedt namens de erfgenamen, kan online een nabestaandenmachtiging aanvragen. Dit kan een erfgenaam of executeur zijn. Aanvragen kan vanaf een week na het overlijden.

    Wanneer de aangifte binnen moet zijn, staat op de pagina over de erfbelasting.

    • Aangiftebrief van de Belastingdienst ontvangen en bewaard
§7

Waar elk feit vandaan komt

Elk bedrag, elke termijn en elke officiële regel op deze pagina komt van een van de officiële pagina’s die hier staan, in de woorden van de instantie zelf. Is een pagina veranderd nadat wij haar lazen? Dan geldt wat de instantie nu zelf schrijft.

Waar elk feit vandaan komt
Officiële paginaDatum op de pagina zelfGelezen op
notaris.nl, Executeur benoemen—Gelezen op: 13 november 2026
wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 4, afdeling 6 ExecuteursGeldend van 01-07-2025 t/m hedenGelezen op: 13 november 2026
belastingdienst.nl, Wie kan aangifte erfbelasting doen?—Gelezen op: 13 november 2026
belastingdienst.nl, Moet ik aangifte erfbelasting doen?—Gelezen op: 13 november 2026
belastingdienst.nl, Een nabestaandenmachtiging regelen: 3 stappen—Gelezen op: 13 november 2026
abnamro.nl, Documenten na overlijden—Gelezen op: 13 november 2026
notaris.nl, Centraal Testamentenregister—Gelezen op: 13 november 2026

Een streepje betekent dat de pagina zelf geen datum vermeldt.

Geschreven en nagekeken door Valoren, een Britse uitgever. Dit is algemene informatie over Nederland, geen juridisch advies over uw eigen situatie.

FAQ

Vragen en antwoorden

Een executeur zorgt voor de uitvoering van het testament en de afhandeling van de erfenis. Zo schrijft de beroepsorganisatie van de notarissen het.
Aan wie een testament maakt, noemt zij deze voorbeelden: Zo is hij bijvoorbeeld verantwoordelijk voor het regelen van een goed onderkomen voor je huisdieren, het in kaart brengen welke bezittingen en schulden er zijn, het betalen van schulden, het afgeven van legaten en het indienen van de aangifte erfbelasting en de betaling van de verschuldigde erfbelasting.
In het Burgerlijk Wetboek staat de taak zo: Onverminderd de testamentaire lasten die de erflater aan de executeur mocht hebben opgelegd, heeft deze, voor zover de erflater niet anders heeft beschikt, tot taak de goederen der nalatenschap te beheren en de schulden der nalatenschap te voldoen, die tijdens zijn beheer uit die goederen behoren te worden voldaan.
Nee. Niemand is verplicht om de rol van executeur te aanvaarden.
In het Burgerlijk Wetboek staat: Men wordt executeur door aanvaarding van zijn benoeming na het overlijden van de erflater.
De wet noemt een ten honderd, tenzij het testament het anders regelt. In het Burgerlijk Wetboek staat: Tenzij bij uiterste wil anders is geregeld, komt de executeur, of als er meer dan een executeur is, hun tezamen, een ten honderd van de waarde van het vermogen van de erflater op diens sterfdag toe.
De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft: Vaak krijgt de executeur een vergoeding voor zijn werkzaamheden. En aan wie een testament maakt: De hoogte van de vergoeding kun jij bepalen in je testament.
Ja, als het nodig is voor de schulden. Als er niet genoeg geld op de rekening staat om de openstaande schulden te betalen, dan mag een executeur ook spullen uit de nalatenschap verkopen.
In het Burgerlijk Wetboek staat: De executeur is bevoegd door hem beheerde goederen te gelde te maken, voor zover dit nodig is voor de tot zijn taak behorende voldoening van schulden der nalatenschap en de nakoming der hem opgelegde lasten.
De gewone executeur bereidt de verdeling voor. De beroepsorganisatie van de notarissen schrijft, aan wie een testament maakt: Een “gewone” executeur maakt jouw nalatenschap als het ware klaar voor de verdeling onder de erfgenamen.
De executeur-afwikkelingsbewindvoerder mag vaak meer. Zo mag de executeur-afwikkelingsbewindvoerder vaak ook de daadwerkelijke verdeling van de erfenis uitvoeren en spullen uit de nalatenschap en het huis verkopen zonder toestemming of medewerking van de erfgenamen.
Over het geval dat zo’n executeur is benoemd, schrijven de notarissen: Dan neemt de executeur-afwikkelingsbewindvoerder alle beslissingen, niet de erfgenamen.
De executeur. De Belastingdienst schrijft: Is er een executeur aangewezen in het testament? Dan doet de executeur aangifte erfbelasting voor alle erfgenamen.
De brief gaat ook naar de executeur. Blijkt uit het testament of een verklaring van erfrecht dat er een executeur is aangewezen? Dan sturen wij de aangiftebrief naar de executeur. Is er geen executeur? Dan sturen wij de aangiftebrief naar de erfgenamen.
Dan handelen zij de erfenis samen af. Is er geen executeur benoemd? Dan moeten de erfgenamen de erfenis met elkaar afhandelen.
Voor de aangifte erfbelasting schrijft de Belastingdienst: Is er geen executeur aangewezen of is er geen testament? Dan zijn er 3 opties: De eerste: De erfgenamen kiezen samen wie aangifte doet voor alle erfgenamen. Dit is het handigst.
De tweede: Elke erfgenaam doet voor zichzelf aangifte. De derde: Sommige erfgenamen doen samen aangifte en andere alleen voor zichzelf.
ABN AMRO schrijft over de eigen werkwijze: In een verklaring van erfrecht of in een verklaring van executele staat met wie wij de nalatenschap mogen afhandelen.
De Belastingdienst noemt haar bij de nabestaandenmachtiging: Is er een testament? Dan moet u altijd een verklaring van erfrecht of executele toevoegen.
Valoren maakt geen verklaring van executele op.

Staat er een executeur in het testament?

Of er een testament is, kunt u navragen bij het Centraal Testamentenregister. Over de inhoud schrijft de beroepsorganisatie van de notarissen: Alleen de notaris kan vertellen wat in een testament staat. Dat mag hij alleen doen aan direct belanghebbenden.

Wie bij leven opschrijft bij welke notaris het testament ligt, bespaart de familie dat zoeken. Daar is in De Overdrachtsmap een plek voor.

De andere Nederlandse pagina’s

Part of a working library79form walkthroughs90+free guidesevery calculator & checker